Ֆավնուս - Wikiwand
For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Ֆավնուս.

Ֆավնուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Հռոմեական կայսրության շրջանի Ֆավնուսի կիսանդրի, հայտնաբերված 1820 թ., Վիեն, Ֆրանսիա
Հռոմեական կայսրության շրջանի Ֆավնուսի կիսանդրի, հայտնաբերված 1820 թ., Վիեն, Ֆրանսիա

Ֆավնուս, Ֆավնոս կամ Ֆաունուս (լատ.՝ Faunus - թովիչ), դաշտերի, անտառների, արոտավայրերի, կենդանիների աստվածը հին հռոմեական դիցաբանության մեջ, հոտերի և հովիվների հովանավորը, Պիկուսի և Պոմոնայի (կամ Կոնենտայի) որդին, Լատինոսի հայրը (Մարցիա նիմփայից)։

Ֆավնուսը համարվել է երեխաներ գողացող, հիվանդություններ առաքող և խրախճալից ոգի։ Ֆավնուսին նվիրված ամենամեծ տոնը՝ Լուպերկալիան (լատ.՝ lupus - գայլ բառից), նշվել է Պալատինյան բլրի վրա ամեն տարի փետրվարի 15-ին՝ որպես հոտերը գայլերից պաշտպանողի (Ֆավնուս Լուպերկ)։ Այդ տոնին Ֆավնուսի պատվին զոհաբերվել են շուն և այծ, կատարում էին հեղումներ կաթով և գինով։ Իսկ դեկտեմբերին Ֆավնուսի պատվին կատարում էին ֆավնալիա տոնը։ Ֆավնուսին համապատասխանող կանացի աստվածությունն անվանվել է Ֆաունա, Ֆատուա, Մայա։ Ֆավնուսը համարվել է նաև Լատինի (լատինացիների նախահոր) հայրը։

Պանի նման Ֆավնուսը անտառում վախեցնում է ճանապարհորդներին և թափացնում բնակարանները՝ մարդկանց քունը խանգարելու։ Նա հոգ է տանում դաշտերի բեղմնավորման և պտղաբերության համար։ Ֆավնուսն ունի կանխագուշակելու ձիրք։ Նրա պատգամախոսարանները գտնվում էին անտառում։ Ապագան իմանալ ցանկացողները Ֆավնուսի սրբավայրերում քնելիս ստանում էին գուշակություններ՝ զոհաբերված ոչխարի միսը շաղ տալով նրա մորթու վրա (ինկուբացիա)։ Այստեղից է հավանաբար առաջացել Ֆավնուսի Ինկուբուս մականունը[1]։

Ֆավնուսը նույնացվել է հունական Պանին, Սիլվանոսին, նաև ենթադրում էին, թե կային մեծ թվով ֆավնուսներ։ Պատկերվել է այծի ոտքերով ու ականջներով պատանու տեսքով։

Ծանոթագրություններ

  1. Մ. Բոտվիննիկ, Մ. Կոգան, Մ. Ռաբինովիչ, Բ. Սելեցկի. «Դիցաբանական բառարան», Երևան, 1985, էջ 261-262:
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։
{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Ֆավնուս
Listen to this article