cover image

Legenda aurea

boek van Jacobus de Voragine / Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

De Legenda aurea (Latijn voor "gouden legende" of "gulden legende") is een middeleeuwse verzameling heiligenlevens en kerkelijke feesten (met name Kerstmis, Pasen, Hemelvaart en Pinksteren), geordend volgens het kerkelijk jaar. De samensteller, Jacobus de Voragine, verdeelde het kerkelijk jaar, en daarmee zijn boek, in vijf perioden:

  1. de tempore renovationis (de tijd van vernieuwing) van Advent tot Kerstmis;
  2. de tempore reconciliationis et preregrinationis (de tijd van verzoening en pelgrimage) van Kerstmis tot Septuagesima;
  3. de tempore deviationis (de tijd van dwaling) van Septuagesima tot en met Goede Vrijdag;
  4. de tempore reconciliationis (de tijd van verzoening) van Pasen tot en met de octaaf van Pinksteren;
  5. de tempore peregrinationis (de tijd van pelgrimage) van Pinksteren tot Advent.
Legenda aurea, ca. 1290, Biblioteca Medicea Laurenziana, Florence
Boom van Jesse, geboorte van Maria en Heilige Maagschap in Franse uitgave van 1480-90 (BnF ms. 245, fol. 84)

De Latijnse tekst is in nagenoeg 600 handschriften en in vrijwel 90 drukken vóór 1500 bewaard gebleven. Naast de proloog bevat de Legenda aurea 182 hoofdstukken, waarvan er een twintigtal niet aan het leven van een heilige, maar aan een kerkelijke feestdag zijn gewijd.