For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Kowadło (narzędzie).

Kowadło (narzędzie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Ten artykuł dotyczy narzędzia. Zobacz też: inne znaczenia słowa kowadło.
Kowadło kowalskie
Kowadło kowalskie
Kowadło bednarskie
Kowadło bednarskie
Budowa kowadła kowalskiego jednorożnego:Face – bitniaStep – prógHorn – róg
Budowa kowadła kowalskiego jednorożnego:
Face – bitnia
Step – próg
Horn – róg

Kowadłostalowa podstawa, na której spoczywa obrabiany przedmiot podczas kucia ręcznego lub też część młota mechanicznego, w której kształtowany jest obrabiany przedmiot[1].

Ze względu na metodę kucia rozróżnia się kowadła:

  • do kucia ręcznego, używane przy ręcznej obróbce metalu, lub kamienia, na którym spoczywa obrabiany przedmiot, szczególnie przy pracach kowalskich w kuźni;
  • do kucia maszynowego – dwa narzędzia (współpracujące ze sobą), mocowane na młotach lub prasach, które w procesie kucia swobodnego wywierają nacisk na obrabiany przedmiot.

Kowadła do kucia ręcznego dzielą się na dwa główne typy:

  • jednorożne (nazywane niekiedy angielskimi),
  • dwurożne (nazywane niekiedy niemieckimi).

Budowa

Korpus kowadła zazwyczaj wykonany jest z miękkiego materiału – staliwa. Na nim nastalona jest płaska powierzchnia wykonana z twardej stali, nazywaną gładzią (bitnią). Ma ona dwa otwory: okrągły i kwadratowy. Otwór kwadratowy służy do wkładania weń narzędzi dodatkowych (jak baby kowalskie, podcinki, rożki i tym podobne). Otwór okrągły używany jest przy przebijaniu: przebijak kowalski przechodzi przez przebijany materiał i nie uszkadza gładzi, ani nie tępi się. Istnieją też kowadła w całości wykonane ze stali, kute matrycowo. Kowadło jednorożne ma róg okrągły (stożkowy), kowadło dwurożne ma róg okrągły oraz róg kwadratowy. Niektóre kowadła mają próg – płaską powierzchnię między rogiem okrągłym a bitnią, wykonaną z miękkiej stali lub staliwa, która służy do cięcia przecinakiem kowalskim. Dzięki temu, że próg jest miękki, nie tępi przecinaka. Cięcie przecinakiem na gładzi prowadzi do jej zniszczenia. Niektóre kowadła mają stopę, często również nazywaną progiem. Jest to występ u podstawy kowadła służący temu samemu co próg, wykorzystywany także do spęczania długich przedmiotów.

Kowadło w heraldyce

Rysunek kowadła występujący w herbach miast odnosi się zwykle do głównego zajęcia mieszkańców, na przykład:

Przypisy

{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Kowadło (narzędzie)
Listen to this article

This browser is not supported by Wikiwand :(
Wikiwand requires a browser with modern capabilities in order to provide you with the best reading experience.
Please download and use one of the following browsers:

This article was just edited, click to reload
This article has been deleted on Wikipedia (Why?)

Back to homepage

Please click Add in the dialog above
Please click Allow in the top-left corner,
then click Install Now in the dialog
Please click Open in the download dialog,
then click Install
Please click the "Downloads" icon in the Safari toolbar, open the first download in the list,
then click Install
{{::$root.activation.text}}

Install Wikiwand

Install on Chrome Install on Firefox
Don't forget to rate us

Tell your friends about Wikiwand!

Gmail Facebook Twitter Link

Enjoying Wikiwand?

Tell your friends and spread the love:
Share on Gmail Share on Facebook Share on Twitter Share on Buffer

Our magic isn't perfect

You can help our automatic cover photo selection by reporting an unsuitable photo.

This photo is visually disturbing This photo is not a good choice

Thank you for helping!


Your input will affect cover photo selection, along with input from other users.