Angelsaksisch model

economisch model van kapitalisme / Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Het Angelsaksische model is in de economie de naam voor een systeem van maatschappelijke organisatie dat met name in het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten in gebruik is met vrije marktwerking als basisbeginsel. De filosofie hierachter is, dat de welvaart voor burgers als geheel, het grootst zou zijn als bedrijven en mensen vrij worden gelaten om naar eigen inzicht te ondernemen.[1] Bij dit systeem staan waarden als zelfredzaamheid, particulier initiatief, marktwerking, individuele vrijheid en ontplooiing centraal met een beperkte rol voor regelgeving. Als rol voor de overheid wordt gezien dat deze prioriteit geeft aan een goed ondernemingsklimaat, dat loonvorming aan de markt wordt overgelaten en dat een zogenaamde flexibele arbeidsmarkt impulsen aan de werkgelegenheid geeft. Regulering wordt tot een minimum beperkt omdat dit anders het ondernemingsklimaat in de weg zou kunnen zitten. Prioriteit wordt gegeven aan de belangen van aandeelhouders en het genereren van winst ten behoeve van de onderneming en ondernemer. Als een bekende voordenker van de liberale economische theorie geldt de Schotse filosoof Adam Smith (1723-1790), het angelsaksische model is in de 1970er jaren ontwikkeld binnen de Chicago School of Economics.[2] De stroming wordt tegenwoordig veelal als neoliberalisme aangeduid.

De overheid heeft een regulerende rol in de gezondheidszorg en het onderwijs; dit wordt gezien als kapitale goederen. De uitkeringen worden meestal voor een korte periode uitgekeerd en als men een uitkering wil krijgen, moet men aan veel voorwaarden voldoen.[bron?]

Tegenstanders van het Angelsaksische model wijzen er op dat terughoudendheid van de overheid het risico in zich draagt dat de inkomensverschillen in een land ongewenst groot worden. In Engeland is de economie van 1984-2014 verdubbeld[bron?] en leeft 33% van de bevolking onder de armoedegrens terwijl een of twee personen in het gezin werkzaam is.[3] De financiële crisis die najaar 2008 aan de oppervlakte kwam, toonde in de praktijk dat de economie wereldwijd in ernstige problemen kan komen wanneer bedrijven ongecontroleerd onverantwoorde risico's kunnen nemen.[1][4] Daarop hebben onder andere de EU lidstaten zich ingezet voor meer gemeenschapscontrole op de financiële sector. Als alternatief voor het Angelsaksisch model geldt het Rijnlands model.[5]

Oops something went wrong: