For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Kodeks prawa kanonicznego z 1983.

Kodeks prawa kanonicznego z 1983

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Kodeks prawa kanonicznego
Codex Iuris canonici auctoritate Joannis Pauli PP. II promulgatus
Nazwa potoczna

kodeks prawa kanonicznego

Skrót nazwy

CIC, KPK

Państwo

 Watykan

Data wydania

25 stycznia 1983 (promulgacja przez papieża Jana Pawła II)

Data wejścia w życie

27 listopada 1983

Rodzaj aktu

kodeks prawa kanonicznego

Przedmiot regulacji

prawo kanoniczne

Status

obowiązujący

Ostatnio zmieniony przez

motu proprio Pascite gregem Dei[1]

Wejście w życie ostatniej zmiany

8 grudnia 2021[1]

Zastrzeżenia dotyczące pojęć prawnych

Codex Iuris canonici auctoritate Joannis Pauli PP. II promulgatus (pol. Kodeks prawa kanonicznego, skrót: CIC lub KPK) – podstawowy dokument ustawodawczy Kościoła katolickiego obrządku łacińskiego promulgowany 25 stycznia 1983 przez Jana Pawła II konstytucją apostolską Sacrae disciplinae leges. Wszedł w życie 27 listopada 1983 r. Zastąpił pio-benedyktyński kodeks prawa kanonicznego i liczne ustawy kościelne wydane po 1917.

Kodeks składa się z siedmiu ksiąg, które dzielą się na tytuły, a te na rozdziały i kanony. Księgi obszerniejsze dodatkowo są podzielone na części i czasami na sekcje. Zawiera 1752 kanony.

  • Księga I. Normy ogólne (kan. 1-203)
  • Księga II. Lud Boży (kan. 204-746)
  • Księga III. Nauczycielskie zadanie Kościoła (kan. 747-833)
  • Księga IV. Uświęcające zadanie Kościoła (kan. 834-1253)
  • Księga V. Dobra doczesne Kościoła (kan. 1254-1310)
  • Księga VI. Sankcje w Kościele (kan. 1311-1399)
  • Księga VII. Procesy (kan. 1400-1752)

Kodeks został znowelizowany w 1998 roku przez Jana Pawła II apostolskim motu proprio Ad Tuendam Fidem (kan. 750 i 1371, n. 1)[2], w 2009 roku przez Benedykta XVI apostolskim motu proprio Omnium in mentem (kan. 1008, 1009, 1086, 1117 i 1124)[3], w 2015 przez Franciszka apostolskim motu prioprio Mitis Iudex Dominus Iesus (kan. 1671-1691), a także w 2016 przez tego samego papieża apostolskim motu proprio De concordia inter Codices (kan. 111, 112, 535, § 2, 868, § 1 i 3, 1108, § 3, 1109, 1111, § 1, kan. 1112, § 2, kan. 1116, § 3, kan. 1127, § 1), w 2017 apostolskim motu proprio Magnum Principium (kan. 838, § 2 i 3), w 2019 apostolskim motu proprio Communis Vita (kan. 694 i 729)[4], w 2020 apostolskim motu proprio Authenticum charismatis (kan. 579)[5] i w 2021 apostolskim motu proprio Spiritus Domini (kan. 230 § 1)[6] oraz konstytucją apostolską Pascite gregem Dei (księga VI)[1]. Zmiany z 2015 weszły w życie 8 grudnia 2015[7]. Zmiany z 2016 weszły w życie 31 maja 2016[8]. Zmiany z 2017 weszły w życie 1 października 2017[9]. Zmiany z 2019 r. obowiązują od 10 kwietnia 2019[4], z 2020 r. - od 10 listopada 2020 r.[5], natomiast z 2021 r. - od 11 stycznia 2021[6]. Zmiany wprowadzone konstytucją apostolską Pascite gregem Dei weszły w życie 8 grudnia 2021[1].

Kodeks nie jest jedynym obowiązującym źródłem prawa kanonicznego.

Historia powstania Kodeksu

W ramach ogólnej odnowy Kościoła podjętej przez Jana XXIII podjęto również prace nad rewizją prawa kanonicznego. Postulaty zmian zgłaszane były m.in. w czasie przygotowywania Soboru Watykańskiego II. W związku z tym 28 marca 1963 Jan XXIII ustanowił Papieską Komisję do Rewizji Kodeksu Prawa Kanonicznego (łac. Pontificia Commissio Codici Iuris Canonici Recognescendo). Komisja mogła podjąć formalne prace dopiero po zakończeniu Soboru, ponieważ nowy kodeks miał wypełnić jego zalecenia. Jednak mogły być prowadzone wstępne prace prywatne. 17 czerwca 1964 Paweł VI powołał do życia Kolegium Konsultorów, które było organem doradczym Komisji. Ułatwiło to współpracę z organami Soboru, ponieważ w skład Kolegium weszło większość sekretarzy komisji soborowych.

Formalne prace rozpoczęto 6 maja 1965 sesją, na której podjęto kwestie fundamentalne dla późniejszych prac, m.in. czy mają powstać dwa kodeksy: jeden dla obrządku łacińskiego, a drugi dla Kościołów Wschodnich. W styczniu 1966 zostało skierowane pismo do Konferencji Biskupów z prośbą o nadsyłanie propozycji dotyczących reformy prawa kanonicznego. Kolegium Konsultorów, które stało się głównym organem opracowującym Kodeks było związane merytorycznie 10 dyrektywami wyrażonymi w Zasadach, które winny kierować odnową kodeksu prawa kanonicznego. Celem prac Papieskiej Komisji dla Rewizji Kodeksu Prawa Kanonicznego było przygotowanie projektów przepisów poszczególnych dziedzin prawa (tzw. schematów). Nad każdym schematem pracowała grupa robocza Kolegium Konsultorów. Od 1969 rozpoczęto publikowanie dokumentacji prac zespołów w półroczniku Communicationes, który stał się oficjalnym organem Komisji informującym o przebiegu pracy kodyfikacyjnej. Zespoły pracowały na sesjach, które odbywały się w Rzymie.

Od 1972 r. rozpoczęły się konsultacje kolejnych schematów. W konsultacjach uczestniczyły Konferencje Biskupów poszczególnych krajów, Dykasterie Kurii Rzymskiej, uczelnie kościelne oraz Unia Przełożonych Generalnych instytutów zakonnych.

W latach 1973-1980 dokonano rewizji pierwotnego projektu. Efektem prac było połączenie wszystkich schematów w całość, nadanie ciągłej numeracji przepisom i wydane ich drukiem. Opracowana nowa wersja została przedstawiona do zatwierdzenia Papieskiej Komisji dla Rewizji Kodeksu Prawa Kanonicznego.

W czasie kolejnych konsultacji zostały zgłoszone nowe uwagi. Po ich opracowaniu została wydana kolejna wersja projektu nowego kodeksu, która 22 kwietnia 1982 została przekazana Janowi Pawłowi II. Prace nad odnową kodeksu zostały zakończone 25 stycznia 1983, kiedy to papież promulgował tekst nowego kodeksu.

Zobacz też

Przypisy

  1. a b c d Franciszek, Costituzione Apostolica Pascite Gregem Dei con cui viene riformato il libro VI del Codice di Diritto Canonico, www.vatican.va, 23 maja 2021 [dostęp 2022-04-02].
  2. Jan Paweł II: List apostolski motu proprio Ad tuendam fidem, wprowadzający pewne przepisy do Kodeksu Prawa Kanonicznego i Kodeksu Kanonów Kościołów Wschodnich. 18 maja 1998.
  3. Benedykt XVI: List apostolski motu proprio Omnium in mentem na temat zmian w Kodeksie Prawa Kanonicznego. 26 października 2009.
  4. a b Franciszek, Lettera Apostolica in forma di “Motu proprio” Communis vita, con la quale vengono mutate alcune norme del codice di diritto canonico, www.vatican.va, 19 marca 2019 [dostęp 2022-04-02].
  5. a b Franciszek, Lettera Apostolica in forma di Motu proprio "Authenticum charismatis" con la quale si modifica il can. 579 del Codice di Diritto Canonico, www.vatican.va, 1 listopada 2020 [dostęp 2022-04-02].
  6. a b Franciszek, List Apostolski w formie „Motu Proprio” „Spiritus Domini” Ojca Świętego Franciszka, o zmianie Kanonu 230 § 1 Kodeksu Prawa Kanonicznego na temat dopuszczenia osób płci żeńskiej do urzędowej Posługi Lektoratu i Akolitatu, www.vatican.va, 10 stycznia 2021 [dostęp 2022-04-02].
  7. Franciszek, List Apostolski Motu Proprio „Mitis Iudex Dominus Iesus”, reformujący kanony Kodeksu Prawa Kanonicznego dotyczące spraw o orzeczenie nieważności małżeństwa (15 sierpnia roku 2015), www.vatican.va [dostęp 2022-04-02].
  8. Franciszek, Lettera Apostolica “De concordia inter Codices” in forma di 'Motu Proprio' con la quale vengono mutate alcune norme del Codice di Diritto Canonico, www.vatican.va, 31 maja 2016 [dostęp 2022-04-02].
  9. Franciszek, Apostolic Letter in the form of Motu Proprio “Magnum Principium” Quibus nonnulla in can. 838 Codicis Iuris Canonici immutantur, press.vatican.va, 3 września 2017 [dostęp 2022-04-02].

Linki zewnętrzne

{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Kodeks prawa kanonicznego z 1983
Listen to this article

This browser is not supported by Wikiwand :(
Wikiwand requires a browser with modern capabilities in order to provide you with the best reading experience.
Please download and use one of the following browsers:

This article was just edited, click to reload
This article has been deleted on Wikipedia (Why?)

Back to homepage

Please click Add in the dialog above
Please click Allow in the top-left corner,
then click Install Now in the dialog
Please click Open in the download dialog,
then click Install
Please click the "Downloads" icon in the Safari toolbar, open the first download in the list,
then click Install
{{::$root.activation.text}}

Install Wikiwand

Install on Chrome Install on Firefox
Don't forget to rate us

Tell your friends about Wikiwand!

Gmail Facebook Twitter Link

Enjoying Wikiwand?

Tell your friends and spread the love:
Share on Gmail Share on Facebook Share on Twitter Share on Buffer

Our magic isn't perfect

You can help our automatic cover photo selection by reporting an unsuitable photo.

This photo is visually disturbing This photo is not a good choice

Thank you for helping!


Your input will affect cover photo selection, along with input from other users.