En İyi Sorular
Zaman Çizelgesi
Sohbet
Bakış Açıları
Peynirli, Tortum
Vikipedi'den, özgür ansiklopediden
Remove ads
Peynirli, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Remove ads
Tarihçe
Özetle
Bakış açısı
Peynirli'nin eski adı Türkçe kaynaklarda Kovans, Kuvans, Koğansi olarak geçer. Nitekim 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Koğansi (قوغانسی) şeklinde yazılmıştır.[4] Bu yer adının, Gürcüce "kva" (ქვა) kelimesinden türemiş ve "taşlı yer" anlamındaki Kvanisi'den (ქვანისი) değişime uğradığı tahmin edilmektedir.[5]
Kuvans veya Kvanisi köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün sınırları içindeki megalit yapı kalıntısı buranın çok eski bir yerleşim bölgesi olduğunu göstermektedir.[6]
Kovans köyü, 1835 tarihli Osmanlı nüfus defterine göre Erzurum vilayetinin Tortum kazasına bağlı bir köydü. Sadece erkek nüfusunun tespit edildiği bu tarihte köydeki 13 hanede 38 erkek bulunuyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Kovans köyünün topal nüfusunun yaklaşık 76 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.[5]
Kuvans köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Koğansi (قوغانسی) şeklinde Erzurum vilayetinin Tortum kazasının merkez nahiyesinin köylerinden biriydi.[4] 1940 genel nüfus sayımında "Koğans" şeklinde kaydedilmiş olan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 221 kişiden oluşuyordu.[7] Kuvans veya Koğans Türkçe olmadığı için köyün adı 1950'lerin ilk yarısında Peynirli olarak değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Peynirli köyünde 296 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 67 kişi okuma yazma biliyordu.[8]
1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Tortum Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.[9]
Rize Çamlıhemşinden alınan göçler ve zamanla tahsis edilen akrabalık bağları sebebiyle karadeniz kültüründen oldukça etklilenmiştir. Ancak, Mahallenin tarihi çok eskiye dayanmaktadır. Yerleşim yeri, eski bir Rum köyüdür. Eski Rum yapıları kati rivayetlerle sabittir. Yakın mecralardaki isimlendirmelerden de anlaşılacağı üzere Mahallede bir kilise dahi mevcuttu. Zamanla harap olmuş ve günümüze kadar harabesi dahi ulaşamamıştır. rumlardan sonra Türkler köyde yerleşim kurmuştur. Tarihleri sabit olmamakla birlikte, Türklerin yaklaşık 200-300 yıl arası bir süredir mahallede ikamet ettiği tahmin edilmektedir.
Remove ads
Coğrafya
Mahalle, Erzurum il merkezine 87 km, Tortum ilçe merkezine 35 km uzaklıktadır.[10] Mahalle, Tortum'un batısında olup, D.950 numaralı Artvin-Erzurum (Uzundere-Tortum) devlet yoluna Ziyaretli, Yellitepe, Alapınar, Esendurak ve Tortumkale mahalleleri üzerinden 25,3 km.lik bir köy yoluyla ulaşmaktadır.[11]
Nüfus
Kaynakça
Dış bağlantılar
Wikiwand - on
Seamless Wikipedia browsing. On steroids.
Remove ads