Wydrzyk brunatny - Wikiwand
For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Wydrzyk brunatny.

Wydrzyk brunatny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Wydrzyk brunatny
Stercorarius antarcticus[1]
(Lesson, 1831)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd siewkowe
Podrząd mewowce
Parvordo Larida
Nadrodzina Alcoidea
Rodzina wydrzyki
Rodzaj Stercorarius
Gatunek wydrzyk brunatny
Synonimy
  • Catharacta antarctica (Lesson, 1831)[2]
  • Lestris antarcticus Lesson, 1831
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania

Wydrzyk brunatny (Stercorarius antarcticus) – gatunek dużego ptaka z rodziny wydrzyków (Stercorariidae). Zamieszkuje wody półkuli południowej. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Taksonomia

Po raz pierwszy gatunek opisał René Lesson w 1831 na podstawie holotypu z Falklandów. Nadał nowemu gatunkowi nazwę Lestris antarcticus[4]. Obecnie (2020) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) umieszcza wydrzyka brunatnego w rodzaju Stercorarius. Wyróżnia 3 podgatunki[5]. S. antarcticus bywał uznawany za jeden gatunek wraz z wydrzykiem wielkim (S. skua), jednak badania mtDNA, upierzenie i wymiary wskazują na odrębność tych dwóch taksonów. Podgatunek S. a. lonnbergi bywał podnoszony do rangi gatunku. Proponowane podgatunki S. a. clarkei i S. a. intercedens zsynonimizowano z S. a. lonnbergi[2].

Podgatunki i zasięg występowania

IOC wyróżnia następujące podgatunki[5]:

Morfologia

Długość ciała wynosi 52–64 cm, rozpiętość skrzydeł 126–160 cm, masa ciała 1200–2100 g[2]. Upierzenie w większości brązowe, niektóre z piór mają jednak białe zakończenia. Pod koniec sezonu lęgowego, wraz z postępującym niszczeniem piór, białe końcówki zyskuje coraz więcej piór[7]. Dziób szaroczarny, tęczówka jasnobrązowa, nogi ciemnoszare. Wymiary szczegółowe dla S. a. lonnbergi: długość skrzydła u samców 405−427 mm, u samic 389–450 mm; długość ogona u samców 152–172 mm, u samic 155–165 mm; długość górnej krawędzi dzioba u samców 46–52 mm, u samic 47–56 mm; długość skoku u samców 57–77 mm, u samic 67–78 mm[8].

Ekologia i zachowanie

Typowo dla ptaków pelagicznych, wydrzyki brunatne po zakończeniu lęgów opuszczają stały ląd, wracając na niego ponownie dopiero w celu rozrodu. Swoje gniazda budują w miejscach pozbawionych śniegu. Żywią się jajami i pisklętami pingwinów[7], petrelkami, petrelami, nawałnikami i burzykami, rybami i innymi zwierzętami wodnymi oraz odpadkami. Odbierają także zwrócony pokarm innym ptakom[2].

Lęgi

Okres lęgowy trwa od października[2] do grudnia. Gnieżdżą się w luźnych koloniach; największe odnotowane zagęszczenie wyniosło 132 pary na km². Gniazda budują z porostów, traw i mchów. Składają 1 lub 2 jaja pokryte brązowymi, zielonymi i czarnymi plamami. Inkubacja trwa 28–32 dni. Pisklęta mają jednolity kolorystycznie puch barwy od szarej po brązową. Opuszczają gniazdo po kilku dniach. Są w pełni opierzone po około 50 dniach życia. Osiągają dojrzałość płciową po przynajmniej 5 (zazwyczaj 8) latach życia[7].

Status

IUCN uznaje wydrzyka brunatnego za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 2014 roku (stan w 2017)[9].

Przypisy

  1. Stercorarius antarcticus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b c d e f g h Furness, R.W.: Brown Skua (Catharacta antarctica). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2017. [dostęp 25 lutego 2017].
  3. Stercorarius antarcticus. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  4. René Lesson: Traité d'ornithologie. T. 1. 1831, s. 616.
  5. a b F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.): Noddies, gulls, terns, auks (ang.). IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-03-21].
  6. a b c P. Mielczarek, M. Kuziemko: Rodzina: Stercorariidae Gray,GR, 1870 - wydrzyki - Skuas/Jaegers (Wersja: 2015-09-05). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 25 lutego 2017].
  7. a b c Stercorarius antarcticus (Lesson, 1831). Antarctic Field Guide. [dostęp 25 lutego 2017].
  8. Roger Safford, Frank Hawkins: The Birds of Africa. T. VIII: The Malagasy Region: Madagascar, Seychelles, Comoros, Mascarenes. A&C Black, 2013, s. 433–434. ISBN 978-0-7136-6532-1.
  9. Brown Skua Catharacta antarctica. BirdLife International. [dostęp 25 lutego 2017].
{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Wydrzyk brunatny
Listen to this article