cover image

III Rzesza

nieoficjalna nazwa Niemiec w latach 1933–1945 / Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

III Rzesza (niem. Drittes Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami Adolfa Hitlera i NSDAP w latach 1933–1945. Oficjalnie państwo nosiło nazwę Rzesza Niemiecka (Deutsches Reich), od 1938 (po Anschlussie Austrii) używano także nazwy Rzesza Wielkoniemiecka (Großdeutsches Reich), a przez Hitlera i propagandę narodowosocjalistyczną państwo często określane było jako Rzesza Tysiącletnia (Tausendjähriges Reich)[2]. W III Rzeszy partia nazistowska sprawowała totalitarną kontrolę nad niemal wszystkimi aspektami życia obywateli. Reżim nazistowski dobiegł końca po zwycięstwie wojsk alianckich nad III Rzeszą w maju 1945 roku, co zakończyło II wojnę światową w Europie.

Quick facts: Konstytucja, Język urzędowy, Stolica, Ustrój ...
Rzesza Niemiecka (do 1938)
Rzesza Wielkoniemiecka (1938–1945)
Deutsches Reich (do 1938)
Großdeutsches Reich (1938–1945)
1933–1945
Flaga III Rzeszy Godło III Rzeszy
Dewiza: (niem.) Ein Volk, ein Reich, ein Führer
(Jeden Naród, jedna Rzesza, jeden Wódz)
Hymn: Das Lied der Deutschen (Pieśń Niemców)

Horst-Wessel-Lied (Pieśń Horsta Wessela)[uwaga 1]

     Niemcy i terytoria przyłączone do Rzeszy

     Tereny okupowane pod władzą cywilną

     Tereny okupowane pod władzą wojskową

Konstytucja

Konstytucja weimarska

Język urzędowy

niemiecki

Stolica

Berlin

Ustrój polityczny

republika (totalitaryzm)

Typ państwa

dyktatura monopartyjna

Pierwszy władca

wódz i kanclerz Rzeszy Adolf Hitler

Głowa państwa

prezydent Rzeszy Karl Dönitz

Szef rządu

kanclerz Lutz Schwerin von Krosigk

Powierzchnia
 • całkowita


1939: 633 786 km²
1943: 907 047 km²

Liczba ludności (1939)
  całkowita 
  gęstość zaludnienia
  narody i grupy etniczne


69 314 000[1]
109,4 osób/km²
Niemcy, Polacy, Czesi, Żydzi, Ukraińcy, Francuzi, Słoweńcy

PKB (1938)
  całkowite 
  na osobę


77,178 mld USD
1,126 USD

Waluta

marka niemiecka (Reichsmark)

Proklamacja w Poczdamie

powołująca III Rzeszę Niemiecką na miejsce Republiki Weimarskiej
15 marca 1933

Rozwiązanie

Rzeszy Wielkoniemieckiej
23 maja 1945

Religia dominująca

katolicyzm, protestantyzm

Strefa czasowa

UTC +1 (zima)
UTC +2 (lato)

Kod ISO 3166

DE

Terytoria zależne

Państwa okupowane:


Państwa zależne:

Mapa III Rzeszy
Mapa tzw. Wielkich Niemiec w 1943 roku
Close